Gençlik Örgütleri Forumu (GoFor) olarak Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Komitesi’nin 142. Oturumu’na katıldık. Cenevre’de gerçekleştirilen oturumda gençlerin siyasi katılımı, ifade özgürlüğü ve örgütlenme hakları üzerindeki temel sorunlara değindik.
Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Komitesi, 142. Oturumu’nda Türkiye’nin Uluslararası Medeni ve Siyasal Haklar Sözleşmesi raporunu değerlendiriyor. GoFor olarak bu görüşme öncesinde Türkiye’deki gençlerin medeni ve siyasal haklara erişimi hakkında BM’ye kapsamlı bir rapor sunduk.
BM İnsan Hakları Komitesi’ne sunduğumuz raporda gençlerin karşılaştığı hak ihlallerinin giderilmesine dair somut çözüm önerilerimizi paylaştık. Siyasi katılımın artırılması, ifade özgürlüğü kısıtlamalarının giderilmesi, genç işsizliğine karşı etkin programlar geliştirilmesi ve barışçıl gösteri hakkının korunması taleplerimizin arasında yer aldı.
14 Ekim’de Cenevre’de başlayan oturuma GoFor adına Genel Koordinatör Hasan Oğuzhan Aytaç ile Küresel İlişkiler ve Politika Sorumlusu Celal Can Bilgiç katıldı. Celal Can Bilgiç, GoFor adına komite üyelerine Türkiye’de gençlerin medeni ve siyasal haklarını kullanırken karşılaştıkları sorunları anlattı. Medeni ve Siyasal Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme’nin periyodik inceleme süreci kapsamında Türkiye’deki gençlerin yaşadığı temel hak ihlallerine dikkat çekti.
Türkiye’de gençler siyasette temsil edilemiyor.
Konuşmanın en büyük vurgulardan biri Türkiye’de gençlerin siyasi temsil eksikliği oldu. Gençler, nüfustaki yüksek oranlarına rağmen siyasette ve karar alma süreçlerinde yeterince yer bulamıyor. Gençlik politikalarının yetersizliği ve genç adaylara yönelik teşvik edici politikaların eksikliği bu sorunu derinleştiriyor. Bu durumu çözmek için ulusal ve yerel seçimlerde genç adaylar için kota uygulaması gibi politikaların hayata geçirilmesi gerektiğini belirttik.
Gençlerin en çok karşılaştığı hak ihlallerinden biri de ifade özgürlüğüne yönelik kısıtlamalar. Gençlerin sosyal medya paylaşımları nedeniyle yargılanmaları ve “Cumhurbaşkanına hakaret” gibi suçlamalarla hedef alınmaları ifade özgürlüğünü tehdit ediyor. Komite üyelerine yaptığımız konuşmada gençlerin ifade özgürlüğünü kısıtlayan yasaların uluslararası standartlara uygun şekilde revize edilmesi önerisinde bulunduk.
Genç işsizliğiyle mücadelede öncelikli ve kapsayıcı politikaların hayata geçirilmeli.
Konuşmada Türkiye’de genç işsizliğinin, yetişkinlere göre üç kat daha yüksek olduğuna dikkat çektik ve özellikle genç kadınlar, LGBTİ+ bireyler ve göçmen gençler iş bulmakta zorluklarla karşılaştığını belirttik. Dezavantajlı genç gruplarına öncelik veren iş gücü programlarının uygulanması gerektiğini vurguladık ve genç işsizliği ile mücadelede daha öncelikli ve kapsayıcı politikaların hayata geçirilmesini önerdik.
Barışçıl gösteri hakkının ihlal edilmesi de önemli sorunlar arasında yer alıyor. Barışçıl toplanma ve gösteri yapma haklarının sık sık engellenmesi ve aşırı güç kullanımı, gençlerin demokratik haklarını kullanmalarını engelliyor. Dolayısı ile Türkiye’nin barışçıl gösterilere müdahaleyi durdurması ve genç aktivistlerin korunması gerektiğini dile getirdik.
Ayrıca, gençlik örgütlerine ve üniversite kulüplerine yönelik bürokratik engellerin, örgütlenme hakkını kısıtladığını belirttik. Gençlik örgütlerinin üzerindeki baskıların kaldırılması ve örgütlenme özgürlüğünün güvence altına alınması, Türkiye’de gençlerin demokratik haklarını kullanabilmesi için kritik bir adım. Yaptığımız konuşmada bu kısıtlamaların kaldırılması ve gençlik örgütlerine yönelik destek mekanizmalarının oluşturulması gerektiğini de ifade ettik.
Yapısal sorunların giderilmesi ve demokratik katılımın güçlendirilmesi gerekiyor.
BM İnsan Haklar Komitesi’nin 142. Oturumu’nda GoFor olarak yaptığımız konuşma ve oturum öncesinde komiteye ilettiğimiz rapor ile Türkiye’de gençlerin medeni ve siyasal haklar bağlamında yaşadığı sorunları ve bunlara ilişkin somut çözüm önerilerimizi sunduk. Oturum öncesinde ve sırasında gerçekleştirdiğimiz çalışmalarla gençlerin haklarına erişimini engelleyen yapısal sorunların giderilmesi ve demokratik katılımın güçlendirilmesi gerektiğini vurguladık.
