Gençlik Örgütleri Forumu (GoFor) olarak, Türkiye’deki gençlerin medeni ve siyasal haklarına erişimi konusunda hazırladığımız raporu Birleşmiş Milletler’e (BM) sunduk. Rapor, Türkiye’deki mevcut durumu gençlik perspektifinden inceleyerek, gençlerin haklarına erişim sırasında karşılaştıkları zorlukları ele alıyor.
Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Komitesi, Ekim ve Kasım aylarında gerçekleşecek 142. oturumda Türkiye’nin Uluslararası Medeni ve Siyasal Haklar Sözleşmesi raporunu değerlendirecek. GoFor olarak bu görüşme öncesinde, gençlerin medeni ve siyasal haklarına erişimine dair hazırladığımız rapor ile bu sürece katkı sunduk.
Uluslararası sözleşmeler çerçevesinde gençler genellikle 18 yaş üstü nüfusun bir parçası olarak değerlendirilse de, gençlerin yaşadıkları sosyal, ekonomik ve siyasal geçiş süreçleri, diğer yaş gruplarından farklı ihtiyaç ve talepler doğurmaktadır. Bu rapor, Türkiye’deki gençlerin bu süreçte karşılaştıkları zorlukları ele alarak, Birleşmiş Milletler’e sunulan raporlara gençlik perspektifinden bir katkı sağlamayı amaçlıyor. Türkiye’ye özgü deneyimlerden yola çıkılarak, gençlerin haklarına yönelik daha geniş bir bakış açısı sunuluyor.
Raporun öne çıkan bulguları şöyle:
- Gençler özellikle yaş, cinsiyet ve etnik köken nedeniyle ayrımcılığa uğruyor.
- Türkiye Anayasası’nın 58. maddesi gibi yasal düzenlemeler gençlerin bireysel özerkliğini sınırlarken, sosyal ve ekonomik yapılar da gençlerin topluma tam katılımını engelliyor.
- Gençler işgücü piyasasında düşük ücretlerle, güvencesiz pozisyonlarla karşılaşıyor.
- İşsizlik oranları yetişkinlere göre üç kat daha fazla.
- Gençlerin toplumsal katılımına yönelik önyargılar ve stereotipler, sosyal dışlanmalarına yol açıyor. Özellikle genç kadınlar ve LGBTİ+’lar kesişen ayrımcılık biçimleriyle karşı karşıya kalıyor.
- Türkiye’de gençler siyasi süreçlere eşit şekilde katılma hakkına sahip olmalarına rağmen, siyasi temsilleri oldukça düşük.
- Gençler, sosyal medya ve kamusal alanlarda kendilerini ifade ederken yasal engellerle karşılaşıyor.
